CIA BÖLÜM I-BAĞIMSIZLIK, FONKSİYONEL VE İDARİ RAPORLAMA, BAĞIMSIZLIĞIN BOZULMASI-II

BAĞIMSIZLIK NEDİR? NASIL SAĞLANIR?

Standart 1100’e göre;İç denetim faaliyeti bağımsız olmak zorundadır ve iç denetçiler objektif davranmak zorundadır.”

Startlar eki sözlükte; “Bağımsızlık (independence); iç denetim faaliyetinin sorumluluklarını tarafsız olarak yerine getirme kabiliyetini tehdit eden şartlardan uzak olması” şeklinde tanımlanmıştır.

Paydaşların iç denetim faaliyetinin kararlarına güven duyabilmesi için, iç denetimin hiç bir etki altında kalmadan çalışmalarını yürütmesi gerekmektedir. Aksi takdirde iç denetimin yapacağı çalışmalara güven kaybolur. İç denetimin çalışmalarının değeri, onun hiç bir müdahale olmadan çalışmalarının kapsamını belirlemesi, yürütmesi ve sonuçlarını iletebilmesinden gelmektedir. Bunu sağlayacak mekanizmaların tesis edilmemesi halinde iç denetimin çalışmalarına güven olmayacaktır.

Bağımsızlık ve objektiflik bir biriyle sık sık karıştırılan terimlerdir. Dikkat edilirse bağımsızlık, iç denetim faaliyeti için, objektiflik ise denetçiler için söz konusudur. Dolayısıyla bu kavramları ayırt etmek çok önemlidir.

Bağımsızlık iki açıdan sağlanır:

  1. İç denetimin raporlama yapısı, yani organizasyondaki  konumu ve
  2. İç denetimin üstlendiği sorumluluklar yönünden.

Konum anlamında bağımsızlığın sağlanması için, iç denetimin;

  • fonksiyonel olarak yönetim kurulu ya da denetim komitesine,
  • idari olarak da en üst yönetici olan genel müdüre bağlı olması önerilir.

1110 nolu standarda göre; “İç Denetim Yöneticisi, kurum içinde, iç denetim faaliyetinin sorumluluklarını yerine getirmesine imkân sağlayan bir yönetim kademesine bağlı olmak zorundadır.”

İç denetim faaliyetinin görevlerini tarafsız bir şekilde  yerine getirebilmesi için,  İç Denetim Yöneticisi (İDY)  üst seviye yönetime ve yönetim kuruluna doğrudan ve sınırsız bir şekilde ulaşma imkânına sahip olmalıdır. Bu durum çifte raporlama ilişkisi vasıtasıyla elde edilebilir.

Çifte raporlama; iç denetimin fonksiyonel olarak yönetim kuruluna veya onun temsilcisi olan denetim komitesine,  idari olarak da üst yönetime raporlama yapması, yani bağlı olması demektir.

İç denetimin konumu, yani raporlama yapısı yönetim kurulu tarafından onaylanan iç denetim yönetmeliğinde gösterilir.  İç denetim yönetmeliği dışında başka bir metinde gösterilmesi uygun olmaz, buna dikkat etmek gereklidir.

İDY, iç denetim faaliyetinin kurum içerisindeki konumuna tek başına karar veremez. Yönetim kurulu ve üst yönetimle birlikte iç denetimin kurum içerisindeki konumuna ya da raporlama şekline karar verilir.

İç denetim faaliyetinin bağımsızlığının sağlanabilmesi için, yukarıda açıklandığı gibi organizasyon içerisindeki konumu uygun olmalı ve yönetsel sorumluluklar üstlenmemelilidir.

İç denetim, kurum bünyesindeki bir birimin, örneğin finans biriminin, içerisinde yer alıyorsa, iç denetimin denetimine tabi olan bu birimden bağımsız olması söz konusu olmaz. Dolayısıyla, iç denetimin bağımsız olması için, denetlediği bir birimin bünyesinde olmaması gerekmektedir.

Benzer şekilde, iç denetimin; iç denetim yanında, risk yönetimi ve uyum gibi iç denetimden daha geniş sorumlulukları varsa, iç denetim, kendi denetimine tabi bu fonksiyonlardan da bağımsız olamaz.  Dolayısıyla iç denetim denetlediği birimlerin sorumluluklarını üstlenmemelidir. Aksi takdirde o birimlerden bağımsız değildir.

1110.A1 nolu uygulama standardında, güvence görevleriyle ilgili olarak; “İç denetim faaliyeti, iç denetimin kapsamının belirlenmesi, iç denetim işlerinin yapılması ve sonuçlarının iletişimi konularında her türlü müdahaleden uzak ve serbest olmak zorundadır. İç Denetim Yöneticisi böyle bir müdahaleyi Yönetim Kuruluna ifşa etmeli ve etkilerini tartışmalıdır.” denilmektedir.

Dolayısıyla iç denetim faaliyetinin bağımsızlığının göstergelerinden biri de, güvence görevlerinin;  

  • kapsamının belirlenmesi,
  • gerçekleştirilmesi ve
  • sonuçlarının iletişimi,

konularında her türlü müdahaleden uzak ve serbest olmasıdır.

Dikkat edilirse 1110.A1 uygulama standardı güvence görevleriyle ilgilidir. Danışmanlık ve güvence görevleri farklı olduğu için, bu durumlar danışmanlıkta bağımsızlığa bir aykırılık teşkil etmez.

BAĞIMSIZLIĞA YÖNELİK TEHDİTLER HANGİ SEVİYELERDE ELE ALINMAK ZORUNDADIR?

1100 nolu standardın Yorum kısmında; “Bağımsızlığa yönelik tehditler denetçi, görev, fonksiyon ve kurum seviyelerinde ele alınmak zorundadır.” denilmektedir.

Bağımsızlığa yönelik tehditlerin hangi seviyeye yönelik olduğunu bilmek, bağımsızlığı tehdit eden unsurların nasıl yönetileceği hakkında bir yönlendirme sağlar.

Örneğin, denetçi seviyesine yönelik tehditlerde, denetçinin hiyerarşik ilişkilerinin doğru yapılandırılması bağımsızlığı destekleyecektir. Görev seviyesinde tehditleri yönetirken, denetlenenin etkisi ve kontrolü altında olunmaması, bilgiye ve veriye iletişimin sağlanması bağımsızlığın sağlanmasına yardımcı olacaktır. Fonksiyon ya da iç denetim birimi seviyesinde ise, iç denetimin kurum içerisinde doğru konumlandırılması, kuvvetli yönetmeliklere sahip olunması bağımsızlığa yönelik tehditlerin yönetilmesinde yardımcı olacaktır. Kurum seviyesinde ise, yönetimin, iç denetimin bağımsızlığını desteklemesi, işe alım, ücretlendirme vb insan kaynakları politikaları bağımsızlığı destekleyen unsurlar olarak ifade edilebilecektir. 

FONKSİYONEL RAPORLAMA NEDİR?

Fonksiyonel raporlama iç denetime bağımsızlık sağlayan raporlama ilişkisidir. Standartlarda, iç denetimin, fonksiyonel olarak yönetimden ayrı bir birim olan yönetim kurulu veya onun temsilcisi olan denetim komitesine raporlama yapması önerilmektedir. Bir yönetişim organı olan yönetim kurulu, yönetim birimlerinden ayrıdır ve yönetim ve denetim fonksiyonlarının  gözetiminden sorumludur. İç denetim, yönetim birimlerinin işlemlerini denetlediği için, denetlediği bir birime bağlı olması, onun bağımsızlığını zedeleyecektir. Bu nedenle, denetlediği birimlerden ayrı bir organ olan, yönetişim organına raporlaması, ona sorumluluklarını tarafsız bir şekilde yerine getirme imkanı yani, organizasyonel bağımsızlık sağlar. İç Denetim Yöneticisinin (İDY) yönetim kurulu/denetim komitesine raporlaması, fonksiyonel açısından en uygun raporlama şeklidir.

İç denetimin, yönetim kuruluna/denetim komitesine raporlaması, İDY’ne;

  • yönetim kuruluna kolaylıkla ve doğrudan erişim imkanı ve  
  • yeterli bir kurumsal statü sağlar.

1110 nolu standarda göre, İç Denetim Yöneticisi, en az yılda bir defa, yönetim kuruluna iç denetim faaliyetinin kurum içi bağımsızlığını teyit etmek zorundadır.

1111 nolu standarda göre de, İç Denetim Yöneticisi, Yönetim Kurulu ile doğrudan iletişim ve etkileşimde olmak zorundadır.

1322 nolu Aykırılıkların Açıklanmasına ilişkin standarda göre; “Etik Kurallarına ya da Standartlara aykırılık, iç denetim faaliyetinin genel kapsamını ve faaliyetini etkilediği zaman, İç Denetim Yöneticisi, aykırılığı ve etkilerini üst yönetime ve yönetim kuruluna açıklamak zorundadır.”

Yönetim kurulu (kurul)  veya onun adına denetim komitesi (komite) iç denetim faaliyetinin gözetimini yapar.  Gözetim faaliyetinin, iç denetimin, bağımsız ve etkin bir şekilde faaliyetlerini yerine getirmesini sağlaması gerekir. Kurul veya komite bu konularda yeterince bilgi sahibi değilse, İDY’nin onları bilgilendirmesi uygun olur.

Yönetim Kurulu, İDY ile, CEO ve diğer üst yöneticilerin katıldığı genel toplantılar yapar. Kurul  sadece İDY’nin katıldığı (üst yönetimin katılmadığı) özel toplantılar da yapar. Kısıtlama vb hassas konuların görüşülmesinde bu tür özel toplantı imkanı iç denetim için önemlidir. İDY periyodik olarak iç denetim planındaki gerçekleşmeler, önemli bulgular, aksiyonların durumları vb konuları kurula ya da denetim komitesine raporlar. İDY herhangi bir sınırlama olup olmadığını, sıkıntılı durumları veya ihtiyaç duyduğu konuları kurul ile görüşür.

İDY kurul veya komitenin gözetim görevlerini etkin bir şekilde yerine getirmesine yardımcı olmalıdır. İDY, komiteyle toplantıların ajandalarını hazırlayabilir, komitenin bağımsız dış denetimi gözetim görevlerinde ona yardımcı olur. Kurumu etkileyecek önemli riskler, bulgular, anahtar performans göstergelerindeki değişiklikler konusunda bilgi verebilir. Denetim komitesi veya kurul ile yakın, kaliteli ve doğrudan iletişim, iç denetime büyük değer katar. Kurulun veya komitenin desteği iç denetimin başarısında kritik faktörlerdendir. İç denetim, bu desteği en üst düzeyde sağlamaya çalışmalı, onların iç denetimden beklentilerini öğrenmelidir. İç denetim ile kurul ya da komite arasındaki iletişim iki yönlüdür. İç denetim onlara bilgi sağlarken, onlarla toplantılara katılmak da İDY’ne kurumun öncelikleri, riskleri ve önemli gündem konuları hakkında önemli bilgiler sağlar. 

FONKSİYONEL RAPORLAMANIN GEREKLERİ NELERDİR? 

İDY’nin fonksiyonel olarak, yönetim kurulu veya denetim komitesine bağlı olması yani onlara raporlaması önerilir.

Fonksiyonel olarak yönetim kurulu/denetim komitesine bağlılık, 1110 nolu standardın Yorumunda belirtildiği üzere, aşağıdaki konularda yönetim kurulu veya denetim komitesinin karar/onay vermesini gerektirir.

Bu konular: 

  • İç denetim yönetmeliğinin onayı,
  • Risk amaçlı iç denetim planının onayı,
  • İç denetim bütçe ve kaynak planlarının onayı,
  • İç denetim yöneticisinden iç denetim faaliyetinin plana göre gerçekleşme durumları ve diğer konularla ilgili bilgi almak,
  • İç denetim yöneticisini atama ve azletme kararlarının onayı,
  • İç denetim yöneticisinin maaş onayı ve
  • Yönetimle ve iç denetim yöneticisiyle, kapsam uygunsuzlukları ya da kaynak kısıtları olup olmadığı hakkında görüşmeler yapmaktır.  

CIA sertifikası adaylarının yönetim kurulunun veya denetim komitesinin fonksiyonel raporlama çerçevesinde nelerden sorumlu olduğunu  ya da neleri onaylayacağını bilmesi önemlidir.  İç denetim yöneticileri, onları bu konularda bilgilendirmeye yardımcı olmalıdırlar.

İDARİ RAPORLAMA NE DEMEKTİR?

İç denetimin idari ya da yönetsel olarak kurum içerisindeki üst yönetim organına raporlamasıdır. IIA tarafından, kurum içerisindeki itibar ve güvenilirliğini artırmak amacıyla İDY’nin en üst yönetim organına yani Genel Müdüre (CEO) raporlaması önerilmektedir.

En üst yönetim organına raporlamak, iç denetimin sorumluluklarını bir engelleme olmadan yerine getirme imkanı ve kurumdaki diğer üst seviye yöneticilerle gelişebilecek zorlu sorunlara yaklaşım konusunda İDY’ne yeterli kurumsal statü ve yetki sağlar.

İç denetim, kurumun tüm birim, faaliyet ve süreçlerini denetlediği için, alt kademedeki yöneticilere bağlı olması uygun olmaz. Örneğin bazı kurumlarda iç denetim yöneticisi finansdan sorumlu üst yöneticiye (CFO) veya farklı orta ve alt kademedeki yöneticilere bağlanabilmektedir.  Halbuki iç denetim; finans, muhasebe veya ilgili tüm birimlerde denetim yapacağı için, İDY’nin denetlediği birimlerin yöneticilerine bağlı olması tarafsızlığını zedeleyebilir ve görevlerini etkin şekilde yerine getirmesine engel olabilir.

İdari raporlama, fonksiyonel raporlamadan farklıdır. İç denetimin, kurum içerisindeki günlük operasyonlarıyla ilgili işlemler idari raporlamayla ilgili  işlemlerdir.  

İdari raporlamayla ilgili konular:

  • İç denetimin bütçesinin kullanımı,
  • İç denetimin insan kaynaklarının yönetimi, işe alınması ve ücretlendirilmesi,
  • İç iletişim ve bilgi akışları,
  • İç denetimin politika ve prosedürlerinin uygulanması gibi işlemleri kapsar.

Dikkat edilirse İDY’nin işe alımı, maaşı, görevden azli konuları yönetim kurulunun onayıyladır ve fonksiyonel raporlamayla ilgilidir. Ancak iç denetim personelinin maaşı, işe alımı vb işlemlerin yürütülmesiyle ilgili konular,  kurula gitmez, bunlar idari raporlamayla ilgilidir. Ancak iç denetimin toplam personel sayısı ve ihtiyaç duyduğu kaynaklarla ilgili konuların, bir kaynak kısıtlaması olmaması açısından kurulun onayına sunulması uygun olur. 

Hangi konuların fonksiyonel raporlama çerçevesinde yönetim kurulu/denetim komitesinin sorumluluğunda, hangilerinin idari raporlama çerçevesinde üst yönetimin sorumluluğunda olduğunu ayırt etmek CIA sınavlarında test edilebilecek önemli konulardandır.

İÇ DENETİM YÖNETİCİSİNİN YÖNETSEL SORUMLULUKLAR ÜSTLENMESİ DURUMUNDA NE YAPILMALIDIR ?

Düzenlemelere uyumla ilgili sorunlar, yeni iş alanlarıyla ilgili risk değerlendirmeleri, organizasyonun ilave personel görevlendirmedeki kaynak sıkıntıları, kurumun henüz olgunlaşmamış olması ve en uygun tecrübenin iç denetimde olması gibi gerekçelerle, bazen iç denetim yöneticisinden denetim dışında risk yönetimi ve uyum gibi konularda yönetsel bazı sorumluluklar üstlenmesi istenebilmektedir.

İç denetim yöneticisinin, denetim dışındaki yönetim birimlerinin sorumluluklarını üstlenmesi bağımsızlığa aykırıdır. Bu nedenle İDY’nin iç denetim dışında herhangi bir operasyonel sorumluluğunun olmaması uygun olur. İDY, bağımsızlıkla ilgili kaygılarını ve objektifliğe verebileceği potansiyel zarar olasılıklarını, kurul ve üst yönetimle birlikte tartışmalıdır. Böyle bir tartışmada; üstlenilen rolün iç denetimin tarafsızlığına etkileri, olası riskler, bu riskleri kontrol altına alabilecek tedbirler, geçiş planları ve YK ve üst yönetimle varılan mutabakat, standartların gereklilikleri değerlendirilmelidir. Bu durumlarda iç denetimin bağımsızlık ya da tarafsızlığının yıpranmasını sınırlayacak tedbirlerinbulunması zorunludur. Bu tedbirler genellikle yönetim kurulu tarafından üstlenilen gözetim faaliyetleridir. Yönetim kurulunun gözetim faaliyetleri ile, bu tür faaliyetlerin iç denetimin bağımsızlığına verebileceği olası zararların sınırlandırılması sağlanır.

Yönetim kurulu veya denetim komitesinin;

  • İDY’nin sorumluluklarını belirli aralıklarla değerlendirmesi,
  • Ek sorumluluk alanlarına ilişkin güvence elde etmek için alternatif süreçler geliştirilmesi ve
  • İç denetimin risk değerlendirmelerini dikkate alırken, objektifliğin görebileceği potansiyel zararın farkında olunması,

 gözetim faaliyetlerine verilebilecek bazı örneklerdir.

Eğer İDY böyle roller üstlenirse, bu alanlarla ilgili olarak iç denetim faaliyeti dışından (kurum içi veya dışından) bağımsız ve objektif bir güvence hizmeti alınması zorunludur (1130.A2).

KENDİSİNDEN BİR GÖREV TALEP EDİLEN İÇ DENETİM YÖNETİCİSİ NEYE DİKKAT ETMELİDİR?

İç denetim yöneticisi öncelikle bu görevin iç denetim tarafından yapılabilir bir iş olup olmadığına bakmalıdır. Eğer yönetimin yapması gereken bir iş ise, iç denetim yöneticisi bu görevi kabul etmemelidir. Örneğin iç denetim yöneticisinden bir iç kontrol birimin kurulmasının istenmesi halinde bu görevin muhatabı yönetim birimleri olduğu için, bu görevi kabul etmemelidir. Etmek durumunda kalması durumda yukarıda açıklandığı gibi bu durumun riskleri üst yönetim ve kurul ile tartışılmalı olası zararlarının sınırlandırılması sağlanmalıdır.

BAĞIMSIZLIK HANGİ HALLERDE BOZULUR?

1130 nolu standarda ilişkin uygulama rehberinde, iç denetim faaliyetinin bağımsızlığının (independence) bozulduğu durumlara ilişkin aşağıdaki örnekler verilmiştir:

  • İDY’nin denetim dışındaki, risk yönetimi uyum gibi yönetsel süreçlerle ilgili, kendi sorumluluğunda bulunan alanların denetimini yapması.
  • İDY’nin amirinin (süpervisor) iç denetimden daha fazla sorumluluk alanının olması ve İDY’nin amirinin sorumlu olduğu alanların denetimini yapması.
  • İDY’nin yönetim kurulu ile doğrudan iletişiminin olmaması.
  • İç denetimin bütçesinin, sorumluluklarını yerine getiremeyeceği derecede azaltılması

Dikkat edilirse uygulama rehberinde sayılan bu örnekler, bağımsızlığı bozan etmenlerdir ancak bu durumlar iç denetçinin objektifliğini etkiliyorsa objektifliğin bozulmasına da neden olabilir. Tehdit eden unsurları değerlendirirken bağımsızlık yanında, objektifliği de etkileyip etkilemediğini duruma göre değerlendirmek uygun olur.  

1110.A1 nolu uygulama standardına göre; iç denetim faaliyeti, iç denetimin kapsamının belirlenmesi, iç denetim işlerinin yapılması ve sonuçların raporlanması konularında her türlü müdahaleden uzak ve serbest olmak zorundadır. İç Denetim Yöneticisi böyle bir müdahaleyi Yönetim Kuruluna ifşa etmeli ve etkilerini tartışmalıdır.

Dolayısıyla eğer iç denetim faaliyetinin güvence görevlerinde;  

  • görevin kapsamının belirlenmesi,
  • görevin gerçekleştirilmesi ve
  • sonuçlarının iletişimi konularında

her türlü müdahaleden uzak ve serbest değilse, bu durumlarda da iç denetimin bağımsızlığının zedelenmesi söz konusu olur.

Dikkat edilirse 1110.A1 uygulama standardı güvence görevleriyle ilgilidir. Danışmanlık ve güvence görevleri farklı olduğu için, danışmanlıkta bu durumlar bağımsızlığa bir aykırılık teşkil etmez.

İç denetçiler, daha önceden kendilerinin sorumlu olduğu faaliyetlere ilişkin değerlendirme yapmaktan kaçınmak zorundadır. Bir iç denetçinin son bir yıl içinde kendisinin sorumlu olduğu bir faaliyet hakkında güvence hizmeti vermesinin, objektifliğini bozacağı varsayılır (1130.A1).

Ancak iç denetçiler, daha önce sorumlusu oldukları faaliyetlere ilişkin, bir yıl geçmese de, danışmanlık hizmeti verebilirler (1130.C1). Danışmanlık hizmeti verilmesi güvence hizmetlerinde olduğu gibi objektifliği bozmaz. Bununla birlikte iç denetçiler, önerilen danışmanlık hizmetleriyle ilgili bağımsızlıklarına ve objektifliklerine zarar verecek hususlar söz konusu ise, görevi kabul etmeden önce, denetlenene özel durum açıklaması yapmak zorundadır (1130.C2).

İç denetim faaliyeti, daha önce danışmanlık hizmetleri gerçekleştirdiği yere güvence hizmeti sunabilir, ancak verilmiş olan bu danışmanlık hizmetinin niteliğinin, tarafsızlığı zedelememesi ve kaynakların göreve atanması sırasında bireysel objektifliğin yönetilmesi şartlarının sağlanması zorunludur (1130.A3).

1130 nolu standardın Yorum kısmında; “Kurum içi bağımsızlığın ve denetçinin bireysel tarafsızlığının bozulması, bunlarla sınırlı olmamak üzere, kişisel çıkar çatışmalarını; kapsam sınırlamalarını; kayıtlara, personele ve varlıklara erişim kısıtlamalarını ve fonlama gibi kaynak sınırlamaları içerebilir.” denilmiştir.

Dikkat edilirse yukarıda açıklanan, ilgili standardın Yorum kısmında belirtilen, aşağıdaki durumlar, bağımsızlık ve objektifliği bozabilecek durumlar örnek olarak ifade edilmiştir.

  • Kişisel çıkar çatışmaları,
  • Kapsam sınırlamaları,
  • Kayıtlara, personele ve varlıklara erişim kısıtlamalarını,
  • Fonlama gibi kaynak sınırlamaları.

Belirtilen bu durumların hepsi de bağımsızlığı ve objektifliği aynı anda bozmayabilir. Yani bağımsızlık mı, objektiflik mi yoksa her ikisi de mi bozulmaktadır, yaşanan olası duruma göre değerlendirilmesi uygun olacaktır.

KAPSAM SINIRLAMASI NE DEMEKTİR?

Kapsam sınırlaması iç denetim faaliyetinin görevlerini gereken şekilde yapmasını engelleyen kısıtlamalardır.

Örneğin;

  • Bazı süreçlerin denetlenmesinin istenilmemesi, denetim planına konulmasına engel olunması,
  • İç denetimin görevle ilgili bilgi, belge, kişi ve kayıtlara erişiminin engellenilmesi,
  • Görevler sırasında uygulanması gereken gözlem vb denetim prosedürlerinin uygulanmasına izin verilmemesi,
  • İç denetimin bütçesinin kısıtlanması, yeterli personel ve mali kaynak sağlanmaması gibi.

Bu tür kapsam sınırlamaları iç denetim faaliyetinin bağımsız bir şekilde görevlerini yerine getirmesine engel olacaktır. Bu kısıtlamaların niteliği ve muhtemel etkilerinin yönetim kurulu iletilmesi gerekmektedir.

BAĞIMSIZLIĞA AYKIRI OLMAYAN DURUMLARA ÖRNEKLER NELERDİR?

İç denetim faaliyetinin bağımsızlığına aykırı olmayan bazı durumlara örnek olarak şunları verebiliriz:

  • İç denetimin kurumda oluşturulan yeni bir süreç veya sistemde yer alacak kontrol noktalarının tespitiyle ilgili grup çalışmasına katılarak önerilerde bulunması,
  • Bir sözleşme taslağının yürürlüğe alınmadan önce gözden geçirilmesi,
  • Bütçe kısıtlamaları nedeniyle bir denetimin kapsamının daraltılması,
  • Denetim komitesinin öncelik ve beklentileri doğrultusunda bazı denetim alanlarını plandan çıkarılması,
  • Kurumun mali sıkıntıları nedeniyle iç denetim personel sayılarında azaltılması,
  • Maliyetlerinin çok yüksek olması nedeniyle, bazı denetim prosedürlerinin uygulanmaması.

Sınavlarda bu şekilde bağımsızlığa aykırı olup olmadığının belertilmesine ilişkin sorularda kullanılan kelimelere dikkat edilerek iç denetimden bir öneri, tavsiye, değerlendirme mi isteniyor yoksa bir işi doğrudan yapması mı isteniyor dikkat etmek gerekir. Bir de bu tür sorular bağımsızlık mı yoksa objektiflikle mi ilgili dikkat edilmesi gerekiyor.

Not: Bu sitede yer alan yazılar, yazarın izni olmadan, kısmen veya tamamen, kopyalanamaz, çoğaltılamaz, başka site ve kaynaklarda yayımlanamaz, kullanılamaz. Aksi halde yasal işlemlere tabidir.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s